Mùa đông, dù không cảm thấy khát nhiều như mùa hè, cơ thể vẫn liên tục mất nước qua hơi thở, mồ hôi không nhận biết được và quá trình bài tiết. Việc duy trì đủ lượng nước cần thiết trở nên đặc biệt quan trọng để đảm bảo các chức năng sinh lý hoạt động bình thường, phòng ngừa các vấn đề sức khỏe thường gặp trong thời tiết lạnh giá. Bài viết này sẽ đi sâu vào lý do tại sao cảm giác khát giảm đi vào mùa đông, những hệ lụy của việc thiếu nước và các cách hiệu quả để giữ cơ thể luôn đủ ẩm.
Tại sao không khát vẫn cần uống nước?
Nhiều người có xu hướng uống ít nước hơn vào mùa đông vì cảm giác khát giảm đi đáng kể. Theo các chuyên gia y tế, đây là một sai lầm phổ biến có thể dẫn đến nhiều hệ lụy cho sức khỏe. Tiến sĩ, Bác sĩ Nguyễn Trọng Hưng từ Viện Dinh dưỡng Quốc gia nhấn mạnh rằng, cảm giác khát là một tín hiệu chậm của cơ thể, và trong điều kiện thời tiết lạnh, tín hiệu này càng trở nên kém nhạy bén. Điều này là do nhiệt độ thấp khiến các mạch máu ngoại vi co lại, giảm lưu lượng máu đến da để duy trì nhiệt độ cơ thể, từ đó làm giảm nhận thức về sự mất nước.
Bên cạnh đó, cơ thể còn có xu hướng mất nước qua một quá trình ít được chú ý là “lợi tiểu do lạnh”. Khi nhiệt độ môi trường giảm, cơ thể phản ứng bằng cách tăng cường sản xuất nước tiểu để duy trì cân bằng nội môi. Mặc dù chúng ta không đổ mồ hôi nhiều như mùa hè, lượng nước mất đi qua hơi thở trong không khí khô và lạnh cũng đáng kể. Sự kết hợp của các yếu tố này khiến cơ thể dễ dàng bị thiếu nước mà không có biểu hiện khát rõ rệt.
Hệ lụy khi cơ thể thiếu nước vào mùa đông
Việc không uống đủ nước có thể gây ra nhiều tác động tiêu cực đến sức khỏe, đặc biệt là trong mùa đông khi hệ miễn dịch thường yếu hơn. Các dấu hiệu ban đầu của việc thiếu nước bao gồm mệt mỏi, đau đầu, chóng mặt và khó tập trung. Da khô, nứt nẻ, môi khô và nứt môi cũng là những biểu hiện phổ biến của tình trạng mất nước.
Về lâu dài, thiếu nước có thể ảnh hưởng đến các chức năng quan trọng của cơ thể. Nó làm giảm khả năng điều hòa nhiệt độ, khiến cơ thể dễ bị lạnh hơn. Hệ tiêu hóa cũng bị ảnh hưởng, gây táo bón và các vấn đề về đường ruột. Đặc biệt, tình trạng mất nước làm suy yếu hệ miễn dịch, khiến cơ thể dễ mắc các bệnh nhiễm trùng đường hô hấp như cảm cúm, viêm họng – những bệnh thường gặp trong mùa lạnh. Nước còn đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì huyết áp và tuần hoàn máu ổn định, do đó thiếu nước có thể gây ảnh hưởng xấu đến tim mạch.
Uống bao nhiêu nước là đủ và làm thế nào để uống đủ nước?
Lượng nước cần thiết cho mỗi người có thể khác nhau tùy thuộc vào tuổi tác, mức độ hoạt động thể chất, tình trạng sức khỏe và khí hậu. Tuy nhiên, một khuyến nghị chung cho người trưởng thành là khoảng 8 ly nước (tương đương 2 lít) mỗi ngày. Điều quan trọng là không nên đợi đến khi khát mới uống, mà cần chủ động bổ sung nước đều đặn suốt cả ngày.
Để đảm bảo cơ thể luôn đủ nước trong mùa đông, bạn có thể áp dụng một số mẹo sau:
- Uống từng ngụm nhỏ thường xuyên: Thay vì uống một lượng lớn cùng lúc, hãy chia nhỏ và uống đều đặn mỗi giờ hoặc hai giờ.
- Luôn mang theo chai nước: Việc có sẵn nước sẽ nhắc nhở bạn uống thường xuyên hơn.
- Đặt lời nhắc: Sử dụng ứng dụng trên điện thoại hoặc đặt báo thức để nhắc nhở bản thân uống nước.
- Uống nước ấm và đồ uống nóng không đường: Nước ấm, trà thảo mộc (không đường), hoặc nước dùng (canh) không chỉ giúp giữ ấm cơ thể mà còn cung cấp chất lỏng. Tránh các đồ uống chứa cafein và đường quá nhiều vì chúng có thể gây mất nước.
- Bổ sung thực phẩm giàu nước: Nhiều loại trái cây và rau củ mùa đông như cam, bưởi, táo, lê, dưa chuột, cần tây, rau xà lách, rau bina có hàm lượng nước cao, giúp bổ sung chất lỏng và vitamin cần thiết.
Tiến sĩ, Bác sĩ Nguyễn Trọng Hưng cũng khuyến nghị cần đặc biệt chú ý đến trẻ em và người lớn tuổi, những đối tượng có khả năng nhận biết khát kém hơn và dễ bị mất nước hơn. Việc theo dõi màu nước tiểu cũng là một cách đơn giản để đánh giá tình trạng hydrat hóa: nước tiểu màu vàng nhạt là dấu hiệu tốt, trong khi màu vàng sậm hơn cho thấy cần uống thêm nước.
Cần lưu ý rằng việc uống quá nhiều nước trong một thời gian ngắn có thể gây ra tình trạng hạ natri máu, tuy nhiên, điều này rất hiếm gặp trong điều kiện sinh hoạt bình thường. Điều quan trọng là duy trì thói quen uống nước đều đặn và cân bằng.
Nguồn: VnExpress
