Đột quỵ tái phát là một tình trạng y tế nguy hiểm, thường gây ra di chứng nặng nề và có tỷ lệ tử vong cao hơn so với lần đột quỵ đầu tiên. Bài viết này tập trung phân tích một trường hợp thực tế về bệnh nhân bị liệt nửa người do đột quỵ tái phát, đồng thời cung cấp thông tin về các yếu tố nguy cơ, dấu hiệu nhận biết và biện pháp phòng ngừa hiệu quả để giảm thiểu nguy cơ tái phát, bảo vệ sức khỏe cộng đồng.
Trường hợp đột quỵ tái phát gây liệt nửa người
Một bệnh nhân nam, 61 tuổi (xin gọi là ông B), đã phải nhập viện cấp cứu trong tình trạng hôn mê, liệt nửa người trái và suy hô hấp sau khi bị đau đầu dữ dội và ngã tại nhà. Trước đó, ông B từng bị đột quỵ nhẹ vào 3 năm trước, gây liệt nhẹ nửa người phải và đã hồi phục sau điều trị. Tuy nhiên, ông đã bỏ qua việc tái khám định kỳ và không tuân thủ nghiêm ngặt phác đồ điều trị, đặc biệt là không kiểm soát huyết áp và tình trạng mạch máu.
Tại bệnh viện, kết quả chụp CT và MRI sọ não cho thấy ông B bị xuất huyết não ở bán cầu trái và phù não nghiêm trọng, kèm theo một túi phình mạch máu não đã vỡ. Các bác sĩ xác định đây là một trường hợp đột quỵ tái phát, do vỡ túi phình mạch máu não và biến chứng tăng huyết áp không được kiểm soát. Bệnh nhân đã trải qua phẫu thuật để kẹp túi phình và điều trị phù não. Mặc dù tình trạng sức khỏe ổn định hơn sau phẫu thuật, ông B vẫn phải đối mặt với di chứng nặng nề là liệt hoàn toàn nửa người trái, mất khả năng vận động và nói chuyện.
Nguy cơ của đột quỵ tái phát
Các chuyên gia y tế nhấn mạnh rằng đột quỵ tái phát thường gây ra những hậu quả nghiêm trọng hơn rất nhiều so với lần đầu tiên. Tỷ lệ tử vong sau đột quỵ tái phát cao hơn, và những người sống sót thường phải đối mặt với di chứng thần kinh vĩnh viễn, như liệt nửa người, rối loạn ngôn ngữ, suy giảm nhận thức, ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng cuộc sống và trở thành gánh nặng cho gia đình và xã hội.
Theo thống kê, có khoảng 1/4 bệnh nhân từng bị đột quỵ sẽ trải qua lần đột quỵ tái phát trong vòng 5 năm. Trong số những trường hợp tái phát này, có tới 40% bệnh nhân tử vong, cho thấy mức độ nguy hiểm của tình trạng này.
Yếu tố nguy cơ và cách phòng ngừa đột quỵ tái phát
Các yếu tố nguy cơ chính dẫn đến đột quỵ tái phát bao gồm việc không tuân thủ phác đồ điều trị, không kiểm soát tốt các bệnh lý nền như tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn mỡ máu, bệnh tim mạch. Ngoài ra, lối sống không lành mạnh như hút thuốc lá, uống nhiều rượu bia, ít vận động, chế độ ăn nhiều muối và chất béo cũng góp phần làm tăng nguy cơ.
Để phòng ngừa đột quỵ tái phát, các chuyên gia khuyến cáo:
-
Tuân thủ điều trị và tái khám định kỳ: Bệnh nhân sau đột quỵ cần uống thuốc đầy đủ theo chỉ định của bác sĩ và thực hiện tái khám đúng hẹn để theo dõi tình trạng sức khỏe, điều chỉnh liều lượng thuốc kịp thời.
-
Kiểm soát tốt bệnh lý nền: Điều quan trọng là phải kiểm soát chặt chẽ huyết áp, đường huyết, nồng độ cholesterol trong máu và các bệnh lý tim mạch khác. Tăng huyết áp là yếu tố nguy cơ hàng đầu gây đột quỵ, do đó việc giữ huyết áp ở mức ổn định là cực kỳ cần thiết.
-
Thay đổi lối sống: Từ bỏ thuốc lá, hạn chế rượu bia, xây dựng chế độ ăn uống lành mạnh với nhiều rau xanh, trái cây, ít muối và chất béo bão hòa. Tập thể dục đều đặn ít nhất 30 phút mỗi ngày, 5 ngày mỗi tuần.
-
Nhận biết dấu hiệu đột quỵ cấp tính: Việc nhận biết sớm các dấu hiệu đột quỵ (FAST: Face – méo mặt, Arm – yếu tay/chân, Speech – khó nói, Time – thời gian vàng cấp cứu) để đưa bệnh nhân đến cơ sở y tế kịp thời là yếu tố then chốt giúp cứu sống và giảm thiểu di chứng.
-
Phục hồi chức năng: Đối với những bệnh nhân đã trải qua đột quỵ, việc tham gia các chương trình phục hồi chức năng là rất quan trọng để cải thiện khả năng vận động, ngôn ngữ và các chức năng khác, giúp họ tái hòa nhập cuộc sống. Quá trình này đòi hỏi sự kiên trì và phối hợp chặt chẽ giữa bệnh nhân, gia đình và đội ngũ y tế.
Tóm lại, đột quỵ tái phát là một thách thức lớn đối với sức khỏe cộng đồng. Việc nâng cao nhận thức về các yếu tố nguy cơ, tuân thủ điều trị và duy trì lối sống lành mạnh là những biện pháp thiết yếu để giảm thiểu gánh nặng do căn bệnh này gây ra.
Nguồn: VnExpress
